Rozmiar czcionki: 

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Reklama
Start BHP Bezpieczny pracownik Trwają prace nad zmianami w Kodeksie pracy w zakresie badań lekarskich.

Trwają prace nad zmianami w Kodeksie pracy w zakresie badań lekarskich.

 

Obecnie trwają prace w Sejmie nad rządowym projektem ustawy o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej. Jedna z proponowanych zmian dotyczy wstępnych badań lekarskich. Zmiany byłyby wprowadzone do Kodeksu pracy w następującym brzmieniu:

Art. 1. W ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.[1])) w art. 229:

1)    § 1 otrzymuje brzmienie:

§ 1. Wstępnym badaniom lekarskim, z zastrzeżeniem § 11, podlegają:

1)   osoby przyjmowane do pracy,

2)   pracownicy młodociani przenoszeni na inne stanowiska pracy i inni pracownicy przenoszeni na stanowiska pracy, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia lub warunki uciążliwe.;

2)    po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

§ 11. Wstępnym badaniom lekarskim nie podlegają osoby:

1)   przyjmowane ponownie do pracy u danego pracodawcy na to samo stanowisko lub na stanowisko o takich samych warunkach pracy, na podstawie kolejnej umowy o pracę, zawartej w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy o pracę z tym pracodawcą,

2) przyjmowane do pracy u nowego pracodawcy na dane stanowisko na podstawie umowy o pracę zawartej w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy, jeżeli przedstawią pracodawcy aktualne orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach środowiska pracy odpowiadających warunkom występującym na nowym stanowisku pracy, z wyłączeniem osób przyjmowanych do wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych.

 

Na czym polegałyby proponowane zmiany napisano w uzasadnieniu do projektu.

W projektowanej zmianie:

1) pozostawiono niezmienioną treść pierwszego zdania, oznaczając ją jako § 1 (zarówno z obecnej, jak i projektowanej treści tego przepisu wynika, że badaniom wstępnym podlegają osoby przyjmowane do pracy, pracownicy młodociani przenoszeni na inne stanowiska oraz pracownicy przenoszeni na stanowiska pracy, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia lub warunki uciążliwe),

2) dodano § 11, w którym:

a) w pkt 1 zapisano dotychczasowe drugie zdanie z art. 229 § 1, z którego wynika, że badaniom wstępnym nie podlegają osoby przyjmowane ponownie do pracy u danego pracodawcy na to samo stanowisko lub na stanowisko o takich samych warunkach pracy, na podstawie kolejnej umowy o pracę zawartej w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy o pracę z tym pracodawcą,

b)  w pkt 2 rozszerzono zwolnienie z wstępnych badań lekarskich na osoby przyjmowane do pracy u nowego pracodawcy - w przypadku jeżeli przedstawią aktualne orzeczenie lekarskie (uzyskane na podstawie skierowania wydanego przez poprzedniego pracodawcę), stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach środowiska pracy odpowiadających warunkom występującym na nowym stanowisku pracy. Oznacza to, że nowy pracodawca nie będzie musiał kierować osoby przyjmowanej do pracy na wstępne badania lekarskie, jeżeli osoba ta przedstawi orzeczenie lekarskie odnoszące się do stanowiska pracy u poprzedniego pracodawcy i na stanowisku tym występowały czynniki środowiska pracy takie same jak u nowego pracodawcy, a poziom tych czynników w środowisku pracy był co najmniej taki jak na nowym stanowisku pracy.

Podobnie jak w przypadku ponownego podejmowania pracy u tego samego pracodawcy przyjęto, że również w przypadku podejmowania pracy u nowego pracodawcy umowa o pracę powinna być zawarta w ciągu 30 dni od rozwiązania (wygaśnięcia) poprzedniej umowy, aby przyjmowana do pracy osoba była zwolniona ze wstępnych badań lekarskich.

Przy podejmowaniu decyzji o zwolnieniu z wstępnych badań lekarskich osoby przyjmowanej do pracy u nowego pracodawcy istotne będzie porównanie warunków pracy w nowym miejscu pracy z warunkami pracy wykonywanej u poprzedniego pracodawcy (bez względu na nazwę stanowiska pracy). W celu umożliwienia takiego porównania i zwolnienia z wstępnych badań lekarskich osób przyjmowanych do pracy u nowego pracodawcy niezbędna będzie odpowiednia zmiana przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy w sprawie profilaktycznych badań lekarskich pracowników, wydanego na podstawie art. 229 § 8 Kodeksu pracy.

Ze zwolnienia z wstępnych badań lekarskich nie będą korzystały osoby przyjmowane przez nowego pracodawcę do wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych. Do prac szczególnie niebezpiecznych zaliczamy prace stwarzające duże zagrożenia wypadkami przy pracy lub chorobami zawodowymi, takie jak: prace na wysokości, prace w warunkach narażenia na działanie substancji chemicznych (w tym o działaniu rakotwórczym lub mutagennym), prace w warunkach narażenia na działanie szkodliwych czynników biologicznych, roboty budowlane, rozbiórkowe, remontowe i montażowe prowadzone bez wstrzymania ruchu zakładu pracy lub jego części, prace w zbiornikach, kanałach, wnętrzach urządzeń technicznych i innych niebezpiecznych przestrzeniach zamkniętych. Wykonywanie takich prac nawet przez krótki czas może być przyczyną pogorszenia stanu zdrowia i wystąpienia przeciwwskazań do zatrudnienia przy określonych pracach. Dlatego w przypadku wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych bardzo ważna jest kontrola stanu zdrowia wykonywana z odpowiednią częstotliwością.

Projektowana ustawa przewiduje także przepis przejściowy, zgodnie z którym przepisów art. 229 § 11 pkt 2 Kodeksu pracy, w brzmieniu nadanym w art. 1, nie stosuje się do orzeczeń lekarskich stwierdzających brak przeciwwskazań do pracy wydanych przed dniem wejścia w życie ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym tą ustawą.

Jak wspomniano wyżej, dla zapewnienia możliwości realizacji projektowanego przepisu art. 229 § 11 pkt 2 Kodeksu pracy niezbędna będzie odpowiednia zmiana przepisów ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r., wydanego na podstawie art. 229 § 8 Kodeksu pracy.

 

Do projektu uwagi zgłosił jedynie Sąd Najwyższy, który napisał, że:

Proponowana zmiana jest wysoce dyskusyjna, gdy chodzi o jej faktyczną skuteczność w ułatwianiu działalności gospodarczej, a ponadto nie jest zgodna z zasadami przeprowadzania badań lekarskich pracowników.

Badania lekarskie pracowników przeprowadza lekarz medycyny pracy sprawujący opiekę nad pracownikami danego zakładu pracy na podstawie odpowiedniej umowy z pracodawcą. Są one przeprowadzane przy uwzględnieniu warunków pracy na danym stanowisku oraz dokonanej przy udziale lekarza medycyny pracy oceny ryzyka występującego na danym stanowisku. Orzeczenie lekarskie wystawione u poprzedniego pracodawcy z powyższych powodów mogłoby mieć tylko ograniczoną skuteczność u nowego pracodawcy i wymagałoby przynajmniej  potwierdzenia przez lekarza medycyny pracy sprawującego opiekę nad tym pracodawcą. Ocena, czy orzeczenie zachowuje aktualność, nie może zostać pozostawiona nowemu pracodawcy, jak to uczyniono w projekcie zmiany.

Na chwilę obecną projekt skierowano do Komisji Nadzwyczajnej do spraw związanych z ograniczaniem biurokracji.

Jednocześnie Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej pracuje nad Projektem ustawy o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw ( z dnia 14 kwietnia 2014 r.)

Ustawa wprowadzać będzie zmiany do Kodeksu pracy w art. 176 (prace szczególnie uciążliwe lub szkodliwe dla zdrowia kobiet) oraz  w art. 229 dotyczącym właśnie badań lekarskich.

Projekt ustawy zakłada następujace zmiany w zakresie badań lekarskich:

 

w art. 229:

a) § 4 otrzymuje brzmienie:

,,§ 4. Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczernia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku w warunkach opisanych przez pracodawcę w skierowaniu na badanie lekarskie.",

b) po § 4 dodaje się § 4' w brzmieniu:

,,§ 4'. Orzeczenie lekarskie, o którym mowa w § 4, może zawierać ograniczenia do wykonywania określonych czynności lub prac wynikające ze stanu zdrowia pracownika." ,

c) § 8 otrzymuje brzmienie:

,,§ 8. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia:

1) zakres i tryb przeprowadzania badań lekarskich, o których mowa w § 1, 2 i 5, oraz częstotliwość okresowych badań lekarskich,

2) przypadki, w których okresowe badania lekarskie mogą być przeprowadzone poza terminami wynikającymi z częstotliwości tych badań,

3) sposób dokumentowania badań lekarskich oraz wzory dokumentów stosowanych w związku z realizacją profilaktycznej opieki zdrowotnej,

4) wzór pieczęci lekarza przeprowadzającego badania lekarskie oraz wzór rejestru wydanych orzeczeń lekarskich,

5) tryb wydawania i przechowywania orzeczeń lekarskich do celów przewidzianychw Kodeksie pracy i w przepisach wydanych na jego podstawie,

6) tryb odwoływania się od orzeczeń lekarskich,

7) zakres profilaktycznej opieki zdrowotnej, o której mowa w § 6 zdanie drugie - uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego i kompleksowego przebiegu badań lekarskich, o których mowa w § l, 2 i 5, profilaktycznej opieki zdrowotnej, o której mowa w § 6 zdanie drugie, oraz ochrony danych osobowych osób poddanych tym badaniom.".

W związku z ww. zmianami w Kodeksie pracy wprowadzono również zmiany w ustawie z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 125, poz. 1317, z późno zm.3) - zobacz tutaj.

 

W uzasadnieniu do ww. zmian napisano natomiast:

 

Przewiduje się zmianę przepisów art. 229 § 8 Kodeksu pracy mającą przede wszystkim na celu:

- dostosowanie treści upoważnienia do wymagań art. 92 ust. 1 ("Rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu"  -przyp. red.) Konstytucji RP (w obecnym upoważnieniu brak jest wymaganych wytycznych dotyczących treści aktu wykonawczego),

- usunięcie przepisów wykraczających poza możliwy zakres regulacji Kodeksu pracy (wynikający z art. 1 Kodeksu pracy), dotyczących kwalifikacji lekarzy przeprowadzających badania profilaktyczne oraz kontroli tych badań.

Projektowane upoważnienie w art. 229 § 8 Kodeksu pracy (w porównaniu z dotychczasowym) zostało rozszerzone o obowiązek określenia:

- przypadków, w których okresowe badania lekarskie mogą być przeprowadzone poza terminami wynikającymi z częstotliwości tych badań,

- wzorów dokumentów stosowanych w związku z realizacją profilaktycznej opieki zdrowotnej,

- wzoru pieczęci lekarza przeprowadzającego badania lekarskie oraz wzoru rejestru wydanych orzeczeń lekarskich,

- trybu odwoływania się od orzeczeń lekarskich.

Ponadto proponuje się nadać nowe brzmienie § 4 w art. 229 uwzględniające wyraźne powiązanie orzeczenia lekarskiego z treścią skierowania na badania lekarskie (zawierającego opis warunków pracy na określonym stanowisku), a także dodanie § 41 określającego możliwość zawarcia w orzeczeniu lekarskim ograniczenia do wykonywania określonych czynności lub prac. Ograniczenia takie mogą być konieczne w związku ze stanem zdrowia pracownika i mogą dotyczyć np. dopuszczenia do wykonywania określonej pracy w mniejszym wymiarze czasu pracy, określenia obniżonej masy przedmiotów, które może przenosić pracownik.

Proponuje się uzależnienie zmiany § 4 od przyjęcia zmiany art. 229 przewidzianej w ramach procedowanego przez Ministerstwo Gospodarki projektu ustawy o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej (projekt ten przewiduje zwolnienie z wstępnych badań lekarskich osób przyjmowanych do pracy u nowego pracodawcy na dane stanowisko, na podstawie umowy o pracę zawartej w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy, jeżeli przedstawią pracodawcy aktualne orzeczenie lekarskie, stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach środowiska pracy odpowiadających warunkom występującym na nowym stanowisku pracy - z wyłączeniem osób przyjmowanych do wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych).

Konsekwencją wprowadzenia zmian w art. 229 § 8 Kodeksu pracy będzie zmiana ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 125, poz.1317, z późn. zm.). W projektowanej zmianie ustawy o służbie medycyny pracy przewiduje się upoważnienie ministra właściwego do spraw zdrowia do określenia, w drodze rozporządzeń:

- dodatkowych wymagań kwalifikacyjnych, jakie powinni spełniać lekarze uprawnieni do przeprowadzania wstępnych, okresowych i kontrolnych badań oraz sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikami niezbędną ze względu na warunki pracy, a także warunków i trybu utraty uprawnień przez takich lekarzy,

- sposobu prowadzenia rejestru lekarzy uprawnionych do przeprowadzania wstępnych, okresowych i kontrolnych badań, oraz wzoru zaświadczenia potwierdzającego wpis do rejestru,

- zakresu i trybu przeprowadzania kontroli wstępnych, okresowych i kontrolnych badań, a także sposobu jej dokumentowania.

Do tej pory powyższe kwestie były objęte upoważnieniem zawartym w art. 229 § 8 Kodeksu pracy (sposób kontroli badań lekarskich oraz dodatkowe wymagania kwalifikacyjne, jakie powinni spełniać lekarze przeprowadzający badania, o których mowa w § 1, 2 i 5, oraz sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną, o której mowa w art. 229 § 6 zdanie drugie) oraz regulowane w wydanym na jego podstawie rozporządzeniu Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz. U. Nr 69, poz. 332, z późn. zm.).

W związku z projektowanym nowym brzmieniem upoważnień zawartych w art. 176 § 2 i art. 229 § 8 Kodeksu pracy (art. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. c projektu ustawy) oraz projektowanymi upoważnieniami w art. 9 ust. 3a i 3b ustawy o służbie medycyny pracy (art. 2 pkt 2 lit. b projektu ustawy) - w przepisach przejściowych proponuje się utrzymanie w mocy, wydanych na podstawie art. 176 i art. 229 § 8 Kodeksu pracy, rozporządzeń:

- Rady Ministrów z dnia 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet (Dz. U. Nr 114, poz. 545, z późn. zm.),

- Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy.

Przewiduje się utrzymanie w mocy ww. rozporządzeń do dnia wejścia w życie przepisów wydanych na podstawie nowych upoważnień określonych w projektowanej ustawie, jednak nie dłużej niż przez 18 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy.

W dniu 30 września br. zakończyły się konsultacje publiczne z zakresie ustawy.

 

Więcej informacji na temat ww. ustaw znajdziecie Państwo na poniższych stronach:

- Ministerstwa Pracy i polityki Społecznej

- Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

 

Krzysztof Jóźwiak

 

Więcej artykułów:

Film promujący numer 112

Bądź na bieżąco: Zapisz się na newsletter!Subskrybuj RSS!znamibezpiecznie na facebooku!znamibezpiecznie na youtube!

Szkolenie e-learning

busyLoading...

Partnerzy

Czy wiesz, że...

Aspiryna przyjmowana w niewielkiej dawce zapobiega rakowi i zmniejsza ryzyko przerzutów - informuje pismo The Lancet". Trzy nowe badania po raz kolejny wskazują na przeciwnowotworowe działanie aspiryny. Wbrew wcześniejszym analizom, które wskazywały na ochronne działanie aspiryny dopiero po 10 latach jej przyjmowania, prof. Peter Rothwell z Oxford University (W. Brytania) wykazał, że taki efekt może wystąpić już po trzech lub pięciu latach. Tak wynika z analizy 51 badań obejmujących ponad 77 000 pacjentów. Co więcej, wydaje się, że aspiryna zapobiega przerzutom nowotworów.

Więcej …

Akademia Pierwszej Pomocy szkolenia Częstochowa

Sklep apteczki instrukcja pierwszej pomocy

STaC obsługa BHP Częstochowa

Europejska Karta Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego


Szkolenia z pierwszej pomocy  |   Obsługa i szkolenia BHP Częstochowa
kontakt