Rozmiar czcionki: 

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Reklama
Start BHP Bezpieczny pracownik Ergonomiczna praca z komputerem. Stosowanie piłek typu "fitness"

Ergonomiczna praca z komputerem. Stosowanie piłek typu "fitness"

 
Spis treści
Ergonomiczna praca z komputerem. Stosowanie piłek typu "fitness"
piłka fitness
Wszystkie strony

Dolegliwości związane z bólem kręgosłupa spowodowały, że pracownicy coraz częściej szukają alternatywy dla krzesła. Praca biurowa i długotrwała jazda samochodem (podczas pracy i/lub podczas jazdy do pracy i domu) to olbrzymie obciążenie statyczne dla naszego kręgosłupa. Nasz organizm nie wyewoluował na tyle (zbyt mała średnica kręgów), aby ciało bez uszczerbku dla zdrowia mogło pracować w pozycji siedzącej ? ewolucyjnie wciąż jesteśmy na etapie zbieraczy i łowców (anatomicznie środek ciężkości w osi strzałkowej przechodzi przez trzony L3-L5 i wypada centralnie na S2, por. budowa kręgosłupa.

Codzienne przyzwyczajenia również mają znaczący wpływ na zdrowie naszego kręgosłupa: podnosimy ciężary na prostych nogach i ugiętym kręgosłupie (powinno być przy wyprostowanym kręgosłupie i ugiętych nogach), pochylamy się znacznie podczas odkurzania, mycia naczyń i zębów, kobiety natomiast często stosują buty na wysokim obcasie(fizjologiczna tolerancja do 4 cm, powyżej tej wartości, najpopularniejsze 10 cm i 13 cm przeciążają stawy międzywyrostkowe). Na domiar złego jemy nieregularnie i ogólnie niezdrowo. Otyłość, nawet nieznaczna jest również obciążeniem dla i tak już zmęczonego kręgosłupa.

Zwykło się mawiać, że osoby pracujące umysłowo powinny odpoczywać aktywnie. Mogą to być np. spacery. Wiele osób korzysta z siłowni. Wykonując ćwiczenia na siłowni czy podczas innych treningów należy jednak zwrócić uwagę na technikę wykonywanych ćwiczeń, bo wiele z nich może okazać się niewłaściwych dla naszego kręgosłupa.

Jakie rozwiązania stosuje się, aby zmniejszyć uciążliwości związane z pracą biurową?

Oto kilka przykładów:

  • stosowanie tzw. "klęcznika", na chwile obecną jednak krytykowanego przez lekarzy i fizjoterapeutów, że względu na duże obciążenia na stawy kolanowe
  • stosowanie regulowanych stołów (do pozycji stania)
  • stosowanie piłek (typu "fitness")

 

 

 

 

 

Pamiętajmy też, że znaczny wpływ na nasze problemy z kręgosłupem ma również stres, stąd w wielu firmach prowadzone są programy typu wellness obejmujące również psychofizyczne aspekty pracy biurowej np. programy walki ze stresem (stres management), całodobowe wsparcie psychologów, eventy wellnesowe np. wspólne gotowanie itp.


Ten artykuł chcielibyśmy poświęcić wyłącznie korzystaniu z piłki typu "fitness" podczas pracy z komputerem zarówno z punktu widzenia zdrowotego jak i prawnego.

Jakie są wady i zalety siedzenia na piłce:

Kiedy siedzimy, ciężar ciała, który działa na jeden krążek międzykręgowy to nawet 140 kg! Siła ta zgniata dyski kręgosłupa, które działają jak poduszki ulokowane pomiędzy kręgami kręgosłupa. Jeśli mięśnie głębokie kręgosłupa nie pracują, siedzenie może spowodować dehydratację dysków. Do największej dehydratacji dochodzi w pozycji siedzącej, a biorąc pod uwagę średni dzienny czas pracy 8 godzin plus godzina drogi w samochodzie w jedną i drugą stronę, daje to nam 10h siedzenia! (a ile czasu oprócz tego spędzamy przed telewizorem?!) Konsekwencją zaistniałej sytuacji jest  zmniejszenie przestrzeni między kręgami. Kręgosłup taki nie pracuje prawidłowo, kręgi trą o siebie powodując przeciążenie powierzchni stawowych, w następstwie czego może dojść do deformacji krążka przez co pojawia się nacisk na nerwy i ból.

Istotne w profilaktyce schorzeń kręgosłupa jest wzmacnianie mięśni głębokich: brzucha, grzbietu i miednicy. A to właśnie te mięśnie pracują najintensywniej podczas siedzenia na piłce.

Na piłce siedzimy "aktywnie", ponieważ piłka, mając niestabilną podstawę, wymusza na nas ciągłe napinanie różnych partii mięśni. Istotne jest również to, że siedząc na piłce nasze uda nie są ściskane przez twarde siedzisko krzesła, przez co krew krąży swobodniej.

Należy jednak pamiętać, że piłki do siedzenia powszechnie zalicza się do tzw. siedzisk alternatywnych. Oznacza to, że można jej używać, jako zamiennego siedziska, lecz nie dłużej niż 3 godziny dziennie. Nie można również siedzieć na niej przy pracy przy komputerze, o czym w dalszej części artykułu będzie więcej. Za największą wadę piłki do siedzenia uznaje się brak oparcia pleców. Uniemożliwia to czasowe przyjęcie zrelaksowanej, odchylonej do tyłu pozycji pleców.

Z piłki możemy korzystać również w domu, jako doskonałego, i co ważne również taniego przyrządu do ćwiczeń.

Jaką piłkę wybrać?

Piłki typu fitness wykonane są wytrzymałej gumy. Większość producentów gwarantuje ich wytrzymałość do 300 kg. Piłkę należy dobrać zależnie od wzrostu. Poniżej przykładowe wymiary:

wzrost do 158 cm - średnica 45 cm
wzrost 159-168 cm - średnica 55 cm
wzrost 169-179 cm - średnica 65 cm
wzrost 180-190 cm - średnica 75 cm
wzrost powyżej 191 cm - średnica 85 cm.

Należy również sprawdzić również czy piłka jest odpowiednio napompowana, tak aby biodra podczas siedzenia nie były niżej od naszych kolan.

Od czego zacząć?

Ważne jest, aby stopniowo przyzwyczajać organizm do siedzenia na piłce, aby nie przeciążyć mięśni odcinka lędźwiowego. Najlepiej jest zacząć od 15-30 minut dziennie, stopniowo wydłużając czas siedzenia do max. 2 -3 godzin dziennie.

O czym należy jeszcze pamiętać?

Pamiętać należy o tym żeby nie wykonywać gwałtownych ruchów, aby uniknąć upadku. W celu większej stabilizacji piłki można również zakupić sobie na początek specjalną obręcz, w której umieszcza się piłkę.

A jak to wygląda z prawnego punktu widzenia?

I tu zaczynają się problemy. Szczegółowe wymagania dla stanowisk pracy  wyposażonych w komputery (tj. monitory ekranowe) zostały zawarte Rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe.

Wg ww. rozporządzenia pracodawca musi dostarczyć pracownikowi wyposażenie zgodne z załącznikiem rozporządzenia  a w szczególności:

  1. Wysokość stołu oraz siedziska krzesła powinna być taka, aby zapewniała naturalne położenie kończyn górnych przy obsłudze klawiatury, z zachowaniem co najmniej kąta prostego między ramieniem i przedramieniem.
  2. Krzesło stanowiące wyposażenie stanowiska pracy powinno posiadać:

a ) dostateczną stabilność, przez wyposażenie go w podstawę co najmniej pięciopodporową z kółkami jezdnymi,

b) wymiary oparcia i siedziska, zapewniające wygodną pozycję ciała i swobodę ruchów,

c) regulację wysokości siedziska w zakresie 400÷500 mm, licząc od podłogi,

d) regulację wysokości oparcia oraz regulację pochylenia oparcia w zakresie: 5° do przodu i 30° do tyłu,

e) wyprofilowanie płyty siedziska i oparcia odpowiednie do naturalnego wygięcia kręgosłupa i odcinka udowego kończyn dolnych,

f) możliwość obrotu wokół osi pionowej o 360°,

g) podłokietniki.

Mechanizmy regulacji wysokości siedziska i pochylenia oparcia powinny być łatwo dostępne i proste w obsłudze oraz tak usytuowane, aby regulację można było wykonywać w pozycji siedzącej.

Korzystanie przez pracownika, nawet dobrowolne, z piłki może być więc postrzegane jako niedopełnienie przez pracodawcę przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Zgodnie z art. 207 §1 Kodeksu Pracy ?Pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy? a zgodnie z Art. 23715 Kodeksu Pracy wymagania w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy dla poszczególnych branż zostały zawarte w osobnych rozporządzeniach. W naszym przypadku w Rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe.

Korzystanie zaś przez pracownika dobrowolnie z piłki może natomiast być traktowane przez pracodawcę jako nieprzestrzeganie przez pracownika przepisów i zasad bhp (Art. 211 Kodeksu Pracy).

Wg ww. rozporządzenia przez pracownika należy rozumieć każdą osobę zatrudnioną przez pracodawcę, w tym praktykanta i stażystę, użytkującą w czasie pracy monitor ekranowy co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy, czy zatem osoby pracujące/siedzące na piłce przez max. 3 godziny na dobę nie są objęte wymaganiami Rozporządzenia?

Nic bardziej mylnego, należałoby tutaj najpierw ustalić ile godzin dziennie pracownik spędza pracując z komputerem (ustalić to możemy na podstawie np. zakresu obowiązków i rodzaju umowy o pracę) i jeśli średni wymiar czasu pracy wynosi więcej niż cztery godziny pracownika obowiązują wymagania zawarte w Rozporządzeniu w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe.

Pamiętać tez należy, że korzystanie z piłki nie rozwiąże nam wszystkich problemów. Bez odpowiedniego zorganizowania stanowiska pracy nie unikniemy problemów z kręgosłupem. Zwrócić uwagę musimy przede wszystkim na:

  • odpowiednie ustawienie monitora: wysokość górnej krawędzi na linii wzroku i odległość od oczu od 45 do 70 cm
  • odpowiednią odległość klawiatury, tak aby nie było konieczne zbyt silne schylanie się do  niej podczas pisania, jeśli oczywiście nie piszemy na klawiaturze bezwzrokowo

Ww. dotyczą przede wszystkim odcinka szyjnego i piersiowego kręgosłupa.

  • stabilne oparcie na odcinek lędźwiowy kręgosłupa

Warto nadmienić, że rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe jest rozporządzeniem dość starym (1998 rok) i dotyczy w zasadzie głównie komputerów stacjonarnych. W międzyczasie wiele stanowisk pracy wyposażonych jest w komputery przenośne (w tym monitory dotykowe). Rozporządzenie nie uwzględnia również wielu trendów światowych w zakresie ergonomii, o której była mowa na początku artykułu. Miejmy nadzieję, że nowe rozporządzenie będzie dawało więcej możliwości zarówno pracodawcy jak i pracownikowi na optymalne zorganizowanie stanowiska pracy z komputerem.

Krzysztof Jóźwiak

Konsultacja medyczna fizjoterapeuta Aleksander Kłosiewicz (www.reh-med.net.pl)

 

Więcej artykułów:

Film promujący numer 112

Bądź na bieżąco: Zapisz się na newsletter!Subskrybuj RSS!znamibezpiecznie na facebooku!znamibezpiecznie na youtube!

Szkolenie e-learning

busyLoading...

Partnerzy

Czy wiesz, że...

W 1977 roku Chicago, jako pierwsza większa metropolia, miało możliwość zlokalizowania miejsca, z którego dzwoni osoba zgłaszająca. Technologia ?udoskonalonego 911? umożliwia zlokalizowanie osoby dzwoniącej i na podstawie informacji pochodzących od dostawcy usług telefonicznych wyświetlenie danych na ekranie komputera u dyspozytora. W niektórych przypadkach możliwe jest uzyskanie nawet bardzo szczegółowych informacji (np. o numerze wewnętrznym w biurze); pomaga to służbom pracującym w terenie zlokalizować dzwoniąca osobę. Taki system jest dzisiaj rozpowszechniony w wielu miejskich i podmiejskich obszarach.

Akademia Pierwszej Pomocy szkolenia Częstochowa

Sklep apteczki instrukcja pierwszej pomocy

STaC obsługa BHP Częstochowa

Europejska Karta Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego


Szkolenia z pierwszej pomocy  |   Obsługa i szkolenia BHP Częstochowa
kontakt